ازمایش ptt
Normal
0
false
false
false
false
EN-US
X-NONE
FA
prothrombin time) یاPT تست بررسی مسیر خارجی انعقاد میباشد که به منظور بررسی میزان و دوز مناسب مصرف وارفارین در بیماران قلبی، بررسی آسیب های کبدی و همچنین بررسی وضعیت ویتامین K کاربرد دارد. مهمترین فاکتور در مسیر خارجی انعقاد فاکتور شماره 7 میباشد که در واقع جزء فاکتورهای آغاز کننده انعقاد در این مسیر محسوب میشود و در نتیجه کمبود این فاکتور باعث اختلال انعقادی و افزایش PT میشود و از آنجا که ساخت این فاکتور وابسته به ویتامین K میباشد بنابراین در موارد کاهش این ویتامین نتایج فوق حاصل میشود. همچنین وارفارین به عنوان یک داروی ضد انعقاد که در بیماران با سابقه سکته قلبی استفاده میشود با اثر روی همین راه انعقادی اثر خود را اعمال میکند بنابراین تست PT در بررسی کلیه این موارد کاربرد دارد. در این تست از خون سیتراته استفاده میشود. سیترات ضد انعقادی است که با حذف کلسیم از محیط مانع از انعقاد خون میشود. پس از سانتریفیوژ پلاسما را با tissue factor که از حیوانات به دست میاید مجاور کرده و زمان انعقاد را اندازه میگیرند که چیزی بین 15-10 ثانیه میباشد. تست PT در کنار اندکسی به نام International Normalized Ratio ارزشمند میباشد. در واقع به دلیل تفاوت بین شرکت های تولید کننده فاکتور بافتی برای استاندارد کردن PT از اندکس INR استفاده میشود. این اندکس توسط شرکت های تولید کننده فاکتور بافتی از طریق فورمول زیر محاسبه میشود.
![]()
International Sensitivity Index که به اختصار ISI نامیده میشود اندکس حساسیت فاکتور بافتی تولید شده توسط هر شرکت میباشد که عملکرد این فاکتور را در مقایسه با تولیدات سایر شرکت ها مقایسه میکند.
مسیر
داخلی انعقاد خــون یک پدیده آزمایشــگاهی اســت که بـا آزمایش aPTT (activated partial thromboplastin time) یا
زمان نسبی (پارشیال) ترومبوپلاستین ارزیابی میشود. در این مسیر تمام فاکتورهای انعقادی به جز
7 و 13 شرکت دارند. مواد شارژدار منفی از قبیل کائولین، سلیت و الاژیک اسید قادر
به خودفعالسازی فاکتور 12 انعقاد میگردند. برای آزمایش PT یا زمان پروترومبین معرف فاکتور بافتی و یون
کلسیم به پلاسمای بیمار اضافه شده و زمان لازم جهت انعقاد پلاسما اندازهگیری میشود. آزمایش PT مسیر فیزیولوژیک انعقاد را بررسی نمیکند، بلکه
فاکتور بافتی اضافه شده در لوله آزمایش فاکتور 7 را فعال کرده و با آن ایجاد
کمپلکس (tissue
factor/VIIa) میکند، این کمپلکس مستقیماً فاکتور 10 را فعال میکند.
در مسیر آزمایش PT کارآیی
فاکتورهای 1 و 2 و 5 و 7 و 10 مورد سنجش قرار میگیرند. گفتنی است که سه فاکتور 2 و 7 و 10 در
گروه فاکتورهای وابسته به ویتامین K هستند. مسیر خارجی انعقاد یک پدیده آزمایشگاهی است که با آزمایش PT ارزیابی می گردد. این
مسیر وابسته به فاکتورهای وابسته به ویتامین K بهویژه فاکتور 7 میباشد. در آزمایش PTT فعالشده یا aPTT حجمهای مساوی از محلول حاوی سطوح با شارژ منفی و
فسفولیپیدی برای فعال کردن فاکتورهای تماسی بهویژه 12 بهمراه پلاسمای بیمار در
37 درجه انکوبه شده و بعد از 3 تا 5 دقیقه کلرور کلسیم mM30 به لوله آزمایش اضافه شده و زمان لازم برای
تولید لخته فیبرینی اندازهگیری میشود. آزمایش PTT مسیر داخلی انعقاد را ارزیابی کرده و کمبود
هر فاکتور انعقادی بجز 7 و 13 موجب طولانی شدن آزمایش میگردد. در آزمایش های انعقادی
نقطه پایان (end
point) آزمایش تولید پلیمرهای فیبرینی میباشد. ترومبین با جدا کردن فیبرینوپپتیدهای AوB از
مولکول فیبرینوژن آن را به فیبرین تبدیل میکند. آزمایش PT فاکتورهای انعقادی مسیر خارجی (10 و 7 و 5 و
2 و 1) را ارزیابی میکند و گفتنی است که سه فاکتور از 4 فاکتور وابسته به ویتامین K یعنی 2 و 7 و 10 در این مسیر قرار دارند و از اینرو
آزمایشی مناسب در پیگیری درمان با آنتاگونیستهای ویتامین K مانند وارفارین است که به عنوان داروی ضد انعقاد کاربردی گسترده
دارد. فاکتورهای انعقادی 2و7و9و10 و پروتئینهای تنظیمگر انعقاد مانند پروتئینهای Z,S,C برای کارآیی احتیاج به ویتامین K دارند. آنزیم کربوکسیلاز (Carboxylase ) کبدی با کوفاکتور احیاء شده
ویتامین K موجب
کربوکسیله کردن اسید آمینههای گلوتامیک در فاکتورهای فوق پس از
ترجمه آنها میگردد.این فرآیند با تولید میدان Gla در فاکتورهای فوق امکان
ارتباط با کلسیم و فسفولیپیدهای با شارژ منفی که برای پروسه انعقاد اساسی است را
فراهم میآورد. ویتامین K احیا شده در فرآیند کربوکسیله شدن گلوتامیک اسید به فرم
اکسید شده یا اپوکسید درمیآید که توسط آنزیم ردوکتاز کبدی دوباره به فرم احیاء شده
درآمده و وارد چرخه میشود. وارفارین با جلوگیری از چرخه احیاء ویتامین K از تولید میدان Gla و در نتیجه از کارآیی
فاکتورهای 2و7و9و10 جلوگیری میکند. BT یا ( Bleeding
Time )
این آزمایش جهت بررسی اختلالات مادرزادی و اکتسابی درعمل پلاکتها و تشخیص احتمالی
بیماری فون ویلبراند مورد استفاده قرار می گیرد.این تست معمولا قبل از انجام اعمال
جراحی نیز همراه با تست CT
جهت بررسی صحت عمل پلاکتها درخواست می شود.
روش انجام آزمایش(روش دوک):
ابتدا بخش
انتهای لاله گوش را توسط الکل ضدعفونی کرده و پس از خشک شدن ،بوسیله لانست سوراخی
به عمق تقریبی ۳ میلیمتردر محل ذکر شده ایجاد میکنیم.بلافاصله بعد از ایجاد سوراخ
کرنومتررابکار می اندازیم.و آنگاه یک کاغذ صافی را در تناوبهای ۳۰ ثانیه ای با خون
خارج شده ازگوش تماس میدهیم.باید دقت شود که کاغذ صافی با محل سوراخ تماس داده
نشود .بلافاصله پس از قطع خونریزی کرونومتر راقطع کرده و زمان را قرائت می کنیم.
حدطبیعی این تست بین ۱ الی ۴ دقیقه می باشد.
افزایش BT معمولاانعکاسی از ترموبوسیتو پنی خفیف تا شدیداست و به نظر می رسد
که ترمبوسیتوپنی ناشی از اختلال تولیددرمغز استخوان،در افزایش زمان سیلان بیش
ازترمبوسیتو پنی ناشی از تخریب پلاکتها موثر باشد.زیرا در حالت اخیرمغز استخوان
بطور طبیعی مبادرت به تولید پلاکت می نماید و پلاکتهای جوان و فعال درگردش خون افزایش
می یابدو این امر موجب بقای BTدر حد نرمال می شود.
این تست نسبت عکس با تمبوسیتو پنی (با پلاکت حدود کمتراز ۱۰۰هزار)ناشی از اختلال تولید در مغزاستخوان دارد.
مصرف بعضی
داروها مثل آسپرین ،ایندومتاسین و فنوتیازین و آنتی هیستامینها (از طریق تاثیر
برغشای پلاکتها)اعمال پلاکت رامختل کرده و باعث افزایش BT می شود.
بهتر است هنگام انجام تست بیمار حدود یک هفته از مصرف چنین داروهایی اجتناب
کند.(به ویژه آسپرین)
توضیح:
بیمارى فون ویلبراند: سطح خونى بخشى از فاکتور هفت به نام فاکتور "فون
ویلبراند" یا "کوفاکتور ریستوستین"، کاهش یافته است. فاکتور فون
ویلبراند به پلاکت ها (سلول هاى خونى کنترل کننده خونریزى) کمک مى کند که به
دیواره سیاهرگ یا سرخرگ بچسبند. در غیاب این فاکتور، زمان خونریزى افزایش مى یابد
زیرا پلاکت ها نمى توانند به دیواره رگ بچسبند و براى توقف خونریزى تشکیل لخته دهند. آزمایش مقدار پلاکت خون
Plt یا پلاکت ها
پلاکتها، اجزای کوچک مسطحی هستند که در خون وجود دارند و از بقیه سلولهای خونی بسیار کوچک ترند. این ساختارها حاوی آنزیمهایی هستند که باعث انعقاد خون میشوند و وظیفه اصلی آنها جلوگیری از خونریزی و خارج شدن گلبولقرمز از داخل رگ است.
علامت Plt در آزمایش خون نشاندهنده تعداد پلاکتها در هر میلیلیتر مکعب خون است و عدد مربوط به آن معمولا بزرگ ترین عدد برگه آزمایش خون است.
غیر از کنترل انعقاد خون، از میزان پلاکت برای بررسی روند بهبود نارسایی مغز استخوان و بیماریهای خونی هم استفاده میشود.
مقادیر طبیعی : پلاکت بین 150 هزار تا 400 هزار در هر میلیمترمکعب خون برای بزرگسالان طبیعی است. در نوزادان این مقدار کمی بیشتر است.
محدوده خطر : پلاکت زیر 50 هزار یا بیشتر از یک میلیون غیر طبیعی است و نیازمند توجه خاص است.
چه چیزهایی پلاکت را کاهش میدهد؟
بزرگ شدن طحال، خونریزی شدید و مصرف پلاکت، لوسمی یا سرطان خون، ترومبوسیتوپنی، انواع وراثتی کمبود پلاکت، انعقاد منتشر خون در داخل رگها، شیمیدرمانی بعد از سرطان، عفونت و نارسایی مغز استخوان باعث کاهش پلاکت میشوند. عدم تولید پلاکت میتواند به خاطر مشکلات استخوانی نیز باشد.
چه چیزهایی پلاکت را افزایش میدهد؟
بیماری آرتریت روماتویید، کمخونی فقر آهن، مشکلات بعد از برداشتن طحال، بعضی سرطانها و بیماریهای ژنتیکی خاص باعث افزایش مقدار پلاکت میشوند.
نکاتی در رابطه با پلاکت خون
- ورزش شدید و قدرتی باعث افزایش میزان پلاکت میشود.
- در هنگام قاعدگی مقدار پلاکت خون کمی کاهش پیدا میکند.
- قرصهای ضد بارداری باعث بالا رفتن مقدار پلاکت میشوند.
- داروی استامینوفن پلاکت را کاهش میدهد.
اجزای دیگر آزمایش خون
به غیر از اجزای اصلی آزمایش خون مثل مقدار پلاکت، گلبولسفید و قرمز، هموگلوبین، مقادیر دیگری مثل:
MCV یا mean corpuscular volume و
MCH یا mean corpuscular hemoglobin و
MCHC یا mean corpuscular hemoglobin concentration وجود دارند که همه مربوط به گلبولقرمز و اندازه و شکل و مقدار هموگلوبین آن هستند. مقادیر متفاوت هر کدام از این ها میتواند نشاندهنده ی نوع خاصی از کمخونی باشد.
چگونگی انجام آزمایش خون
آزمایش خون یکی از سادهترین روشهای آزمایشی است. با پیشرفت تکنولوژی و وجود دستگاههای جدید معمولا پس از چند دقیقه میتوان پاسخ این آزمایش را دریافت کرد.
برای انجام این آزمایش حدود 5 تا 7 میلیلیتر از خون وریدی (سیاهرگی) لازم است که معمولا آن را در یک لوله آزمایش که با ماده ضدانعقاد خون پوشیده شده است جمعآوری میکنند.
برای ترکیب شدن بهتر ماده ضدانعقاد با خون، موقع خونگیری و کمی بعد از آن، لوله را تکان میدهند. در طی انجام آزمایش باید از هر اتفاقی که موجب تخریب سلولهای خونی میشود جلوگیری کرد. بعد از انجام آزمایش باید مدتی روی محل خونگیری فشار آورد تا خون بند بیاید.
در موارد کمخونی شدید هم، خونگیری برای انجام آزمایش خون مشکلی ایجاد نمیکند. برای کسانی که از سوزن یا مشاهده ی خون ترس دارند، باید تمهیدات ویژه در نظر گرفت.
بهترین زمان برای انجام آزمایش خون صبح و در شرایط طبیعی بدن است. استرس، فعالیت بدنی شدید و یا خونریزی حاد میتواند نتایج آزمایش را کمی تغییر دهد.


خوش آمدید